Cudownie odnaleziony Święty Graal kina kobiecego, idący w jednym szeregu z twórczością guru, António Reisa. „Półkownik” nazywany wielką osobliwością portugalskiej kinematografii. Ta kontemplacyjna opowieść o życiu i pracy kobiet z wiejskiej społeczności Lanheses w północnej Portugalii została odrestaurowana i w 2021 roku po raz pierwszy weszła do kin. Manuela Serra, której kariera niegdyś ugrzęzła pod szklanym sufitem, stała się dziś feministyczną ikoną. Reżyserka była rozczarowana patriarchalnymi stosunkami w zespołach filmowych i – jak dziś deklaruje – chciała uciec od ludzi, od chaotycznego miejskiego życia, które po rewolucji przemysłowej kobietom mogło zaoferować jedynie niższy status społeczny i stagnację. Powrót do tradycyjnej, bliskiej naturze społeczności, która nie wyznacza tak wyraźnych granic między obowiązkami kobiet i mężczyzn, pozwolił jej odnaleźć nowy świat. Kiedy ogląda się ten film z dzisiejszej indywidualistycznej perspektywy, jego wydźwięk może budzić wątpliwości – każda synteza skłania do uogólnień. Mimo to trudno oprzeć się emanującemu z niego uczuciu spokoju.
[Agnieszka Szeffel]
