Powszechnie uznawany za pierwsze klasyczne dzieło neorealizmu, film Rosseliniego stał się wyznacznikiem stylu, chociaż jego powstaniu nie towarzyszyły szczegółowe przemyślenia, a efekt końcowy był w dużym stopniu wynikiem wielu przypadkowych okoliczności. Film, opowiadający o walce narodu włoskiego z hitlerowskim okupantem, był potrzebą chwili, obrazem odczuć ludzi, którzy doświadczyli wojny. Rossellini, który przez kilka lat pracował jako dokumentalista, określił swoją metodę pracy nad filmem jako na wpół intuicyjne poszukiwania. A jednak powstało dzieło stanowiące kanon nowej szkoły filmowej, a jednocześnie przejmująca opowieść o społeczności miasta dławionego terrorem, którego mieszkańcy - bez względu na swoje przekonania - jednoczą się w walce przeciwko okupantowi.